المقداد السيوري (مترجم: بخشايشى)
30
كنز العرفان في فقه القرآن (فارسى)
در مورد طهارت اختلاف شده است حنفيّه ( طرفداران مذهب حنفى ) گفته است كه محدث ( كسى كه از او بول و غائط و ريح و يا منى خارج شده است ) با نجاست ظاهرى نجس است ( مانند لباس آغشته به بول ) پس تطهير ( وضو و غسل ) نجاست مزبور را بر طرف مىنمايد . ( پس مقصود طهارت ظاهرى است ) . شافعيّه ( طرفداران مذهب شافعى ) نجس بودن محدث را ممنوع مىدانند و در مقام استدلال گفتهاند اوّلا اگر شخص محدث ، به نجاست ظاهرى نجس باشد پس هر چيزى كه با يكى از اعضاء مرطوب او ملاقات مىكند بايد بر اثر برخورد و ملاقات با او نجس بشود و همچنين اگر كسى او را به كولش حمل نمايد و نماز بخواند بايد نمازش بر اثر حمل نجس ، باطل شده باشد و هر دو مطلب قابل قبول نيست و بلكه مراد از طهارت ، پاكيزگى قلب و روان از تمرّد از اطاعة اللّه ، مىباشد به دليل آنكه امر و دستور ، به تطهير طاهر ( به شستن دست و صورت در وضو و كلّ بدن در غسل ) مكلّف را در حالتى كه گمان تمرّد و سرپيچى هست ، قرار مىدهد چه آنكه تطهير شىء طاهر ، نامعقول و غير مقصود به نظر مىرسد ، پس هرگاه مكلّف فرمانبردارى نمود و با تعبّد و قصد قربت ، تطهير ( وضو و غسل ) را انجام داد نشانههاى تمرّد و سرپيچى ، از صفحهء دل و روان او زدوده مىشود . ( يعنى بنابر قول مذهب شافعى شخص محدث با خروج بول و غائط و يا منى ، بدنش نجس نمىشود و لذا در اثناى وضو صورت و دستى را مىشويد كه نجس نمىباشد و يا در اثناى غسل بدنى را مىشويد كه نجس نمىباشد يعنى با وضو و غسل ، شىء نجس شسته نمىشود تا طهارت ظاهرى حاصل شود و بلكه بايد با حالت انقياد و قصد قربت ، با وضو و غسل طهارت باطنى و قلبى را حاصل نمايد . » در اين سخن طرفداران مذهب شافعى مبنى بر اينكه با وضو و غسل ، طهارت قلبى حاصل مىشود ، ايراد و اشكال است وجه ايراد اين است كه مكلّف با حقيقت نجاست حكمى آشنا نيست و آنچه را كه طرفداران شافعى ، ذكر نمودند ( ملاقات نجس ، نجس است ) حكم نجاست عينى مىباشد و علاوه بر ما ذكر ، طهارت شرعى حقيقة چيزى است كه نجاست حكمى را بر طرف مىسازد نه غير آن ، پس بنابراين سزاوارتر آنچيزى است كه طرفداران مذهب حنفى گفتند البته ممكن است قول دوم نيز مقصود بوده باشد .